Νίκος Γεωργαντώνης
Δεν είχαν πού να σταθούν τα μάτια σου.
Σαν σκυλάκι του δρόμου, έκρυψες το κεφαλάκι σου
στα δυο σου χέρια, κι ακούμπησες στο θρανίο.
Δεν ήταν κούραση
Πεινούσες…
Τρεις μέρες είχες να φας καλά… κι η μάνα σου
δάγκωνε τα χείλια της με πόνο.
«Τι έχουμε σήμερα, μαμά;» ρώτησες χτες σαν γύρισες
από το σχολείο…
«Θα βγάλω μερικές ελίτσες, με ντοματούλα και
ψωμάκι, καρδούλα μου. Έπειτα, σου έχω και ένα
σοκολατάκι…»
Δεν ήθελες να την στενοχωρήσεις…
Κάθισες στο τραπέζι κι έφαγες ό,τι μπορούσε να σου
προσφέρει η αγάπη της…
Έπειτα, έτρεξες στο δωμάτιό σου
και ξέσπασες σε δάκρυα…
Σήμερα, ο Γιώργος από την Πέμπτη είπε ενώ μασούσε
ένα σάντουιτς: «Πώς είσαι έτσι, ρε Πετρόπουλε;!… Σα
πεθαμένος είσαι!… Ε, παιδιά!… Ελάτε να δείτε τον Πετρόπουλο
πώς είναι! Χα-χα-χα-χά!…»
Αγριεύουν οι καιροί…
***
«Για πες μου, παιδί μου, Γιαννάκη… Ποια είναι η
πρωτεύουσα της Ρωσίας;!…» ρώτησε η δασκάλα το μικρό
και ταλαιπωρημένο μαθητή της…
Από το βάθος της τάξης ακούστηκε ένα τιναχτό γέλιο!
«Ποιος γέλασε!» ρώτησε απότομα η δασκάλα..
Σιωπή…
«Έλα, παιδί μου, Γιαννάκη… Πες μας…»
Μια λάμψη άστραψε στο μυαλό του μικρού μαθητή, κάτι
σαν όνειρο…
«Δε… Δεν ξέρω, κυρία… Μια… Μια σημαία βλέπω…
Έ…Έχει πέσει…»
«Πώς!… Τι είναι αυτά που λες, Γιαννάκη!… Σε ρώτησα ποια
Είναι η πρωτεύουσα της Ρωσίας;…» είπε η δασκάλα.
Οι λάμψεις εικόνων στο μυαλό του μαθητή συνέχιζαν…
«Δε… Δεν θυμάμαι, κυρία… Πάει καιρός… Που…
Που έπεσε…»
Μουρμουρητά ακούστηκαν στην τάξη…
«Ο Γιάννης, κυρία, δεν ξέρει τι του γίνεται!» πετάχτηκε ένας
πικρόχολος μαθητής απ’ το βάθος.
«Ησυχία!» είπε η δασκάλα.
Ο Γιαννάκης ζαλίζονταν…
«Κάποιος άλλος;… Κάποιος άλλος μαθητής;… Ποιος θα
μας πει ποια είναι η πρωτεύουσα της Ρωσίας;…»
Τα παιδιά σήκωσαν τα χέρια…
Ένα παιδί ήταν αρκετά ζωηρό και είχε όρεξη για μάθηση.
Η κυρία τού είχε αδυναμία γιατί ήταν όμορφο και θαλερό.
Επέλεξε εκείνο…
«Πές μου, Κωστάκη!»
«Η Μόσχα κυρία!»
«Μπράβο! Μπράβο, Κωστάκη! Εύγε!…»
Ο Γιαννάκης είχε από ώρα λιποθυμήσει…
***
Ο διευθυντής συζητούσε με την δασκάλα ιδιαιτέρως πίσω
από την έδρα της τάξης.
Ο Γιαννάκης είχε συνέλθει. Ήταν φανερά
εξουθενωμένος…
«Ίσως θα πρέπει να πάρουμε τους γονείς του τηλέφωνο…» είπε η
δασκάλα.
«Έχω ήδη ειδοποιήσει τη μητέρα του… Δυστυχώς, δεν μπορεί
να έρθει γιατί δεν υπάρχει κάποιος να την αντικαταστήσει…»
«Ω! τι λυπηρό… Το καημένο το παιδάκι…» είπε η δασκάλα
σκύβοντας το κεφάλι με έκφραση λύπης…
«Ναι… ναι… είναι πολύ άσχημο… από την πείνα να λιποθυμούν
μικρές ψυχές!…» είπε ο διευθυντής.
Από τα μάτια της δασκάλας κύλησε ένα δάκρυ…
«Μην ανησυχείτε, κυρία Ηλιοπούλου… Έχω ήδη μιλήσει με τον
Δήμαρχο και ετοιμάζουμε μία σειρά συσσιτίων… Θα ξεκινήσουν
την ερχόμενη εβδομάδα… Θα συμμετάσχουν τα περισσότερα
σχολεία της πόλης… Μην ανησυχείτε!»
«Αυτό είναι πολύ αισιόδοξο!…» είπε η δασκάλα σκουπίζοντας τα
δάκρυά της.
«Μα βεβαίως!… Το υπουργείο είναι ιδιαιτέρως ευαισθητοποιημένο
με τέτοια τα φαινόμενα που…»
«Κυρία! Κύριε!… Συγγνώμη που σας διακόπτω… Ο Γιάννης δεν
είναι καλά… Παραμιλά!…»
Ο Γιαννάκης έτρεμε και παραμιλούσε… Τα μάτια του κοιτούσαν
κάπου μπροστά… μακριά… έξω από αυτόν τον κόσμο…
«Το παιδί!… Τρέχα!… Ποια είναι η πρωτεύουσα της Ρωσίας!…
Η Μόσχα!… Ω, όχι!… όχι!… όχι!… Η σημαία έπεσε!… Όχι!…»
Ο διευθυντής και η δασκάλα είχαν πλησιάσει στον μαθητή
που παραμιλούσε.
Ο διευθυντής άκουσε τα λόγια του μαθητή και τον κοίταξε
με επιφύλαξη…
Η δασκάλα είχε το χέρι της να κρύβει το στόμα της και τα μάτια
της έδειχναν μεγάλη αγωνία…
«Τι είναι αυτά που λέει;…» ρώτησε ο διευθυντής τη δασκάλα.
«Αυτά για τη Μόσχα… Τι είναι;…»
Η δασκάλα σχεδόν βουρκωμένη, μόλις που κατάφερνε να
απαντήσει:
«Έκανα μία ερώτηση στην τάξη… Για… Για… Για τη Ρωσία!…
Ποια είναι η πρωτεύουσα της Ρωσίας…»
«Α, μάλιστα!…» έκανε ο διευθυντής χαμηλώνοντας τα μάτια
στοχαστικός…
«Τα παιδιά!… Τα παιδιά!… Πάρτε τα παιδιά!… Καημένη,
μανούλα μου!… Ελίτσες έχουμε πάλι σήμερα!… Δεν πειράζει!…
Δεν πειράζει, μανούλα μου!… Ελίτσες!… Ελίτσες και ντοματούλα!…
Δε πειράζει… Να!…Να!… Τρώω!.. Τρώω, μανούλα!…»
και λιποθύμησε πάλι…
***
Αυτή η διήγηση, καλοπροαίρετε αναγνώστη, φαίνεται παράξενη.
Είναι γέννα των καιρών που πέφτει στους ανθρώπους σαν στοιχειό
που θέλει να ταράξει τις καρδιές τους. Ποιοι άνθρωποι είναι καλοί;
Ποιοι δεν είναι; Ποιοι μπορούν να νιώσουν τον ταλαίπωρο; τον ψυχικά
καταβεβλημένο και να του τείνουν ένα χέρι βοηθείας; Ποιοι είναι
άνθρωποι; ποιοι δεν είναι;… Αν κάποιος πρέπει να περιμένει ο
βασανισμένος να δει το δίκιο που μέχρι χτες δεν έβλεπε, δίχως αυτοί
που το εκπροσωπούν να σπεύδουν κοντά του για να του το διδάξουν,
τότε, μάταια θα περιμένουν οι ουρανοί την άνοιξη και κρίμα θα πέσει
στα σπίτια των φτωχών κι αυτών που έχουν τις καλές προθέσεις να
βοηθήσουν. Γιατί ο άνθρωπος, αν θέλει να λέγεται άνθρωπος, πρέπει
να νιώθει τον πόνο του άλλου στην καρδιά του, κι όχι να του κουνά το
δάχτυλο αφ’ υψηλού ή ακόμη χειρότερα ν’ αδιαφορεί και να ιδιωτεύει.
Αυτοί οι καιροί προμηνύονται σκοτεινοί, κι όποιοι δεν το καταλαβαίνουν
θα θερίσουν τις θύελλες που θα ρίξουν οι ουρανοί. Ας προσπαθήσουμε
να σηκώσουμε τώρα τα κορμιά μας. Τώρα… που είναι ακόμη δειλινό.
Γιατί ο Άρης του πολέμου βγαίνει πάλι στην πόλη σαν δύει ο ήλιος και
τρέχει στα σπίτια πλησιάζοντας το θρυλικό του κεφάλι ν' ακούσει
τον πόνο των ανθρώπων…
Κάποιοι άλλοι πάλι λεν· πως ο λαμπρός μαυροσκούφης, καβάλα στ’ άλογό του
βγαίνει τις νύχτες στα βουνά μαζί με συντρόφους και φωνάζει πράγματα
σαν κι αυτά: «Εμείς που χάσαμε! Τώρα!… Τώρα είναι ευκαιρία να κάμουμε
τη νίκη!»
Ο Γιαννάκης αποκοιμήθηκε…
Τι γνώριζε απ' αυτά.
Η μητερούλα του έσκυψε στο κεφάλι του και τού 'δωσε ένα φιλί.
Η αγάπη της έλουσε την ψυχή του με ομορφιά και γαλήνη…
Καληνύχτα.
Καληνύχτα, δίκαιοι που στέκεστε σαν αποσβολωμένοι…
